Camiño Primitivo

4 valoracións
22
20
20
Información

O Camiño de Santiago máis antigo é hoxe unha ruta de gran beleza e exixente trazado, non masificada, que segue as pegadas do primeiro peregrino.

Las ruinas del Hospital de Montouto, A Fonsagrada | C. Rodríguez

Las ruinas del Hospital de Montouto, A Fonsagrada | C. Rodríguez

No centro histórico de Santiago -moi preto da facultade universitaria de Historia e da Praza de Abastos- hai unha imponente estatua dun rei medieval. Chamábase Alfonso II, alcumábanlle o Casto, e reinou a comezos do século IX sobre boa parte do territorio que hoxe conforman as comunidades autónomas de Galicia, Asturias e León: a antiga Gallaecia

.Monarca fundamental para o desenvolvemento de Compostela e do hoxe mundialmente recoñecido fenómeno xacobeo, considéraselle o primeiro peregrino. Cando no 813 prodúcese o suposto achado do sepulcro do apóstolo Santiago, o bispo da veciña localidade de Iria Flavia viaxa a Oviedo. Informa ao rei do descubrimento. E este non deixou pasar a oportunidade de rearmar moral e ideoloxicamente á parte cristiá da antiga Hispania romana, confinada no norte da península ante o aplastante dominio musulmán.

Alfonso II púxose en marcha. Cruzou a montaña que separa Asturias de Galicia ao norte dos Ancares, pasou pola xa entón amurallada Lugo e seguiu camiño cara ao oeste ata o lugar onde segundo a lenda o ermitaño Paio viu os sinais celestes que permitiron atopar o sepulcro do apóstolo. O rei ordenou construír unha igrexa nun lugar ao que no ano 2012 peregrinaron máis de duascentas mil persoas. Varios miles fixérono seguindo as pegadas de Alfonso. Percorreron o máis antigo de todos os Camiños a Santiago: o Primitivo.

Primitivo, de Ovedo ou do Norte-Interior

Tamén chamado Camiño de Ovedo ou Camiño do Norte-Interior, o Primitivo foi o máis importante nos primeiros anos do culto xacobeo. E tamén recibiu o apelativo de «francés». Pero perdeu a súa privanza por razóns políticas ligadas a ese fenómeno histórico chamado reconquista. A finais do século X o centro de poder da monarquía galaico-asturiana desprazouse ao sur, a León. Con el fóronse a maioría dos peregrinos. Pero o Primitivo perviviu.

No seu percorrido aínda poden visitarse as ruínas do último hospital de peregrinos, o de Montouto, na Fonsagrada, que funcionou ata ben entrado o século XX. Despois caeu no esquecemento. E sumouse bastante tarde ao rexurdimento do fenómeno xacobeo producido tralo ano santo de 1993. No ano 2004, que tamén foi santo, e apoiado turisticamente pola Xunta cun Xacobeo, percorreron o Primitivo 4.876 peregrinos. Polo Francés fixérono 138.646. No 2010 -tamén ano santo- optaron por esta ruta maioritaria 189.212 persoas (o 69,53% de todos os que chegaron a Santiago); só 7.661 (o 2,82%) optaron por seguir os pasos do rei Alfonso.

¿Que se atoparon eles e os 6.349 que transitaron por ela no 2012? Pois un Camiño non moi coñecido, pero fascinante, e moi esixente cos peregrinos. Un percorrido esixente sobre paisaxes de gran beleza O Primitivo atravesa zonas de montaña moi despoboadas, sen apenas servizos (aloxamento, restauración, mediciñas, etcétera), do interior menos coñecido de Galicia e Asturias. A cambio os peregrinos gozan de paraxes e paisaxes de gran beleza, sen aglomeracións nin carreiras; visitan tres cidades monumentais que merecen unha visita prolongada (Oviedo, Lugo e a propia Compostela); e pisan relativamente pouco asfalto nesta ruta recomendada sobre todo para camiñantes, algo inhóspita polo clima cando neva -afecta a boa parte do percorrido- ou cando chove, pero habitada por xente hospitalaria e que, tras anos con problemas en certas etapas, agora conta cunha rede suficiente de albergues públicos e privados en Galicia.

Talvez sexa a máis atractiva de todas as rutas xacobeas. Por esplendor paisaxístico. Por riqueza etnográfica. Por Historia (e os seus vestixios). E porque o peregrino pode camiñar con tranquilidade. O percorrido polo Primitivo é bonito, pero duro. O obstáculo máis importante é unha subida durísima antes de Grandas de Salime, o temible porto do Pau, e de moitos quilómetros de subidas e baixadas continuas a un e outro lado do porto do Acebo. É o que en argot ciclista se chama un terreo rompepernas. A tarefa de peregrinar por esta ruta complícase se chove. E adoita chover. Hai tramos que poden converterse en auténticas lameiras. ¿E se neva? Neva. Polo menos no inverno. E de forma extraordinaria noutras estacións (Fíxoo na Fonsagrada a finais de maio do 2012, quedan avisados).

Son os únicos momentos no que queda oculta a exuberante natureza que envolve a un Primitivo ao que non lle falta cor verde. E que tampouco é o mellor Camiño para facer en bicicleta: por trazado, desniveis, tipo de firme predominante e falta de servizos especializados.

Un asunto pendente: a sinalización Galicia e Asturias comparten moitas cousas: clima, historia, o gusto pola boa gastronomía, paisaxes impresionantes, unha orografía complicada, a despoboación das comarcas do interior... Pero non os sinais. Calquera peregrino que faga o Primitivo desde Asturias verá que nos indicadores do Camiño é a parte redonda da vieira a que marca a dirección. Iso cambia ao chegar a Galicia. Desde O Acebo é ao revés. Son as raias as que indican o bo camiño por unha ruta que aspira a converterse en patrimonio da Humanidade nos próximos anos. E que ten o seu trazado delimitado nesta comunidade desde decembro do 2012.

Convén facer unha precisión sobre esta delimitación. Houbo propostas de colectivos e estudosos vinculados ao Primitivo en favor de alternativas diferentes ás elixidas por Patrimonio. Pero máis aló da polémica, a delimitación serve para protexer o Camiño. E hai moito que facer nese ámbito. Para empezar, sinalizar o novo trazado, que varía substancialmente en certos tramos. Aínda en xullo de 2012, os peregrinos que sigan as indicacións oficiais -os mollóns- transitarán polo anterior. Para completar, talvez colocar algún albergue máis no tramo máis montañoso, entre A Fonsagrada e O Cádavo, para dar máis alternativas aos peregrinos.

Un Camiño de 170 quilómetros en Galicia

O Primitivo, unha das rutas máis emblemáticas do Camino Santiago, nace aos pés da catedral de Oviedo. Desde alí percorre a metade occidental do Principado de Asturias polo interior. Pasa por Grado, Salas, Tineo, Borres, Pola de Allande, a Mesa e Grandas de Salime. E entra en Galicia polo alto do Acebo (1.130 metros de altura), a 13 quilómetros da Fonsagrada, a primeira localidade de referencia deste Camiño na comunidade autónoma galega, e a uns 170 da meta final: Santiago. Toda a ruta pode facerse en 13 ou 14 etapas. E a parte galega, en 7.

Na Fonsagrada o Camiño ten dúas variantes. Unha pasa pola capital municipal -un oasis de servizos tralo tramo de montaña asturiana- e a outra visita a histórica, decrépita e moi interesante Pobra do Burón. Ambas conflúen no mencionado Hospital de Montouto antes de atravesar os concellos de Baleira e Castroverde para chegar a Lugo e a súa gran oferta culinaria.

O peregrino cruza a muralla romana desta cidade situada a 100 quilómetros de Santiago (o mínimo para conseguir a Compostela, o popular certificado de peregrinación) antes de seguir rumbo oeste por unha estrada que percorre un puñado de aldeas sen apenas servizos dos concellos de Guntín, Friol, Palas de Rei e Toques (atravesa a suave Serra do Careón). Logo entronca en Melide co Francés. Alí o Primitivo perde a súa esencia. E a tranquilidade que o acompañaron nos últimos anos. Pero sufrir a masificación é o prezo a pagar por achegarse a Santiago, o destino final (¿Ou non? Moitos seguen ruta desde Compostela ata Fisterra, lendario fin do mundo occidental) dunha peregrinaxe milenaria.

Actividade

Para vivir o camiño debes estar rexistrado e/ou logueado. Dá o primeiro paso e empeza a túa historia!

Actividade recente
Sin avatar
Laura Gil 10/01/17 22:09:50
01
Hola Grupo...tengo pensado con un primo realizar el camino primitivo desde el 20 de marzo aproximadamente,sería nuestra primera vez. tenemos 13 días para realizar el camino. Desde dónde me recomiendan salir?no soy deportista.A qué se refieren con la dureza del camino? hay muchas subidas? Para esa época sé que es primavera...qué temperatura hace? muchísimas gracias a todos !!!
0 1
Sin avatar
José Juan Cristóbal 11/01/2017 11:58:51
1
Holaaa

Qué casualidad, mi hermano y yo tenemos previsto empezar el 18 de marzo.

Lo hice hará unos ocho años, con el antiguo trazado, pero te valdrá para lo que quieres saber:

· En trece días tienes tiempo sin necesidad de apurar saliendo desde Oviedo.

· Mi exnovia tampoco iba sobrada de forma física y lo pasó sin mayor problema con una mochila ligera (<8kg).

· Es duro porque atraviesas los Picos de Europa aunque por el itinerario más comodo, así que te vas a hartar de cuestas, pero tanto de subida como de bajada (más lesivas). Tiene sus puntos machacones, claro, pero se pasan con calma y ganas. Por ejemplo, el Puerto del Palo, de lo peor de cualquier Camino.

· Ya no encontraremos nieve (la ruta de los hospitales se recomienda no pasarla solo con nieve o niebla, y doy fe de que es conveniente hacer caso), por lo tanto tampoco hará demasiado frío. Que no te engañe la cercanía del mar salvo por la escasa amplitud térmica, lleva abrigo, será difícil pasar calor, y eso te lo dice alguien que va arremangado en pleno invierno en Granada.... Y buen calzado y ropa para el agua, aquello no está verde todo el año por Gracia Divina.

Entre esto y lo que te aporten los que más reciente lo tienen.... ¡suseia!
1
sampedro
sampedro 06/01/17 10:47:38
10
creo que deberiais incluir la totalidad de las etapas del camino primitivo en esta guia. Desde Oviedo que es donde se inicia este camino.
4/5 estrellas
1 0
Ramón Fernández Fernández
Ramón Fernández Fernández 14/10/16 16:59:47
10
Camino Primitivo, Ruta de los Hospitales.

Camino Primitivo, Ruta de los Hospitales.

1 0
JUAN ANDRES
JUAN ANDRES 14/10/16 11:05:08
02
Del 1 al 13 de octubre he realizado el Camino Primitivo desde Oviedo a Santiago y ha sido una de mis mejores experiencias. Espectacular en todos los sentidos.
5/5 estrellas
0 2
Sin avatar
Modest Barbera Broto 08/01/2017 20:13:16
0
Hola, encantado de saludaros. Tengo previsto realizar el camino primitivo en junio de 2017. Me podéis aconsejar ? Gracias
0
Pepe AM
Pepe AM 14/10/2016 15:17:01
1
Y seeguro que en el Camino Francés la experiencia no hubiera sido ni la mitad de satisfactoria.
1
JUAN ANDRES
JUAN ANDRES 14/10/16 11:02:47
20
Capilla de Buspol

Capilla de Buspol

2 0
JUAN ANDRES
JUAN ANDRES 14/10/16 10:49:53
10
Se toca el cielo con las manos, camino de Salime

Se toca el cielo con las manos, camino de Salime

1 0
JUAN ANDRES
JUAN ANDRES 14/10/16 10:48:21
00
La impresionante Iglesia de Vilabade

La impresionante Iglesia de Vilabade

0 0
JUAN ANDRES
JUAN ANDRES 14/10/16 10:47:02
10
Por encima de las nubes

Por encima de las nubes

1 0
JUAN ANDRES
JUAN ANDRES 14/10/16 10:44:58
10
Vista desde el Albergue de San Juan de Villapañada

Vista desde el Albergue de San Juan de Villapañada

1 0
JUAN ANDRES
JUAN ANDRES 14/10/16 10:42:13
11
El Camino Primitivo tiene una belleza difícil de describir, gozas de unas vistas espectaculares y es un reto, por la dureza del trazado,que te deja más que satisfecho al llegar a Santiago.
1 1
Fer de Argentina
Fer de Argentina 14/10/2016 19:28:59
1
Hermosas vistas hay en todas tus fotos, Juan Andrés!
1
Sin avatar
Tadeusz Piotr Wegrzynaski 06/10/16 15:48:19
22
LOS HOSPITALES

LOS HOSPITALES

2 2
Alejandro Ruiz
Alejandro Ruiz 06/10/2016 18:59:36
0
Sensacional captura, sí señor!
0
Pedro Gómez
Pedro Gómez 06/10/2016 15:56:24
0
Bonita foto!!
0
FL Candeias
FL Candeias 24/07/16 17:39:49
00
Oviedo

Oviedo

0 0
Alejandro Ruiz
Staff
Alejandro Ruiz 28/06/16 14:59:17
13
Dicen que el Primitivo es el más bonito y desde luego razones tiene. ¿Mejor que el Camino del Norte?
1 3
Sin avatar
Hedisa 17/07/2016 03:13:44
0
Yo voy con el del Norte😃
0
correjaco
correjaco 29/06/2016 17:45:55
0
de acuerdo en todo con ArnauRG pero en mi caso, jubilado, económicamente el primitivo es más asequible
0
Sin avatar
lagar3s 10/06/16 12:43:57
01
Hola estoy buscando sitios de interés en el camino Primitivo, como sitios donde parar, que ver, bares de tapas, donde comer barato. Salimos de Oviedo - Salas - Polas de Allende - A Fonsagrada - Lugo - Arzua - Santiago. Muchas gracias de antemano
0 1
Sin avatar
Almi Freytes 29/08/2016 15:53:07
0
Hola Lagar, ya has hecho el camino primitivo? que tal ha sido? cuéntame?
0
Sin avatar
dulio 26/05/16 04:15:54
00
En abril del 2016 hice 7 etapas del Camino Primitivo : OVIEDO - BERDUCELO. Duro y fascinante . Saludos desde General alvear. Mendoza. Argentina.-
4/5 estrellas
0 0
BrunoRuiz555
BrunoRuiz555 24/05/16 18:01:38
02
Da un poco de respeto plantearse hacer esta ruta si hay esos problemas con la señalización, la verdad
0 2
Sin avatar
tapi 05/06/2016 08:28:58
0
en el camino primitivo el año pasado no abia ningún problema con la señalizacion vi mucha gente sola y en ningun momento se perdio nadie
0
ArnauRG
ArnauRG 26/05/2016 14:10:17
0
Con ir bien prevenido y siempre en grupo no debería de haber problemas, tiene muy buena pinta.
0
didacbaez
didacbaez 12/05/16 19:33:27
03
Un camino muy duro, el que más de todos los que he hecho, pero para ello recibes como recompensa el disfrutar de los lugares y parajes más bellos de todos los caminos en mi humilde oponión.
4/5 estrellas
0 3
Sin avatar
Juan Pablo Covacich 21/01/2017 18:58:02
0
Hola Modest!!! Ojala podamos contactarnos para coincidir!!! Aparentemente el primitivo es duro por los desniveles que tiene..sobre todo las subidas por lo que puedo leer son jodidas.. Buen Camino!!!
0
Sin avatar
Modest Barbera Broto 08/01/2017 23:43:15
0
Hola, tengo pensado hacer el camino primitivo en junio de 2017. Cuando hablas de duro te refieres a la orografía ? Me puedes pasar información ? Gracias
0
La Voz de Galicia La Voz de Asturias

Puntos de interés

Albergues | Aloxamentos | Restaurantes | Guarnicionerías | Médicos | Puntos de interese | Talleres de bicicletas

Contactar | Aviso Legal | Autoría | Mapa Web

© Copyright LA VOZ DE GALICIA S.A. Polígono de Sabón, Arteixo, A Coruña (ESPAÑA) Inscrita no Rexistro Mercantil da Coruña no Tomo 2438 do Arquivo, Sección Xeral, aos folios 91 e seguintes, folla C-2141. CIF: A-15000649

Desenvolvido por Hyliacom

Utilizamos cookies propias e de terceiros para mellorar os nosos servizos, manter a sesión e personalizar a experiencia do usuario, así como para obter estatísticas anónimas de uso da web. Se continua navegando consideramos que acepta o seu uso. Pode obter máis información aquí